Kerken


De Syrisch-Orthodoxe kerken in Nederland


Mor Polycarpus Augin Aydin

De geschiedenis van de Syrisch-Orthodoxe Kerk gaat terug tot de eerste grote christelijke gemeenschap buiten Palestina, de kerk van Antiochië (het huidige Antakya in Zuid-Turkije). In Handelingen 11 wordt vermeld dat in Antiochië de volgelingen van Jezus Christus voor het eerst christenen werden genoemd. Vóór alle oosterse kerken nam de Syrisch-Orthodoxe Kerk van Antiochië het christendom aan en neemt zo onder de oude christelijke kerken een primaire en uitzonderlijke plaats in. De Apostel Petrus was de eerste bisschop van Antiochië en richtte in 37 n. Chr. het Patriarchaat van Antiochië op. Van daaruit werd het Evangelie door apostelen en predikers verkondigd in heel het Oosten, tot in India toe. In India werd een bloeiende kerk gevestigd die in de eerste eeuwen twaalf zetels van Metropolieten had en 132 bisschopszetels. Allen vielen onder het gezag van het Antiocheense Patriarchaat. De huidige patriarch Mor Ignatius Zakay I Beth Iwas is de 122e patriarch van Antiochië en een eerbiedwaardige opvolger van Petrus.
De Syrisch-Orthodoxe Kerk beroept zich in haar Traditie op haar geleerde kerkvaders. Geleerden die zich in alle disciplines van de wetenschap hebben onderscheiden. Kerkvaders die duizenden kerken, kloosters en scholen hebben gesticht en werken op het gebied van theologie, filosofie, retoriek, astronomie en taal hebben geschreven: St. Efrem († 373), St. Jacob van Sarugh († 523), St. Jacob van Urhoy (Edessa; † 798), St. Severius Mushe bar Kepho († 903), St. Michaël de Grote († 1199), St. Gregorius Bar Hebraeus († 1286)  en meer recent wijlen bisschop van Mardin Johannes Dolabani (1885-1969) en Patriarch Ephrem Barsaum († 1957). Het waren de Syrische geleerden die de Griekse werken uit de oudheid vertaalden naar het Syrisch en vanuit het Syrisch doorvertaalden naar het Arabisch. Zo traden de Syrische kerkvaders op als leraren van de islamitische wereld.
De Syrisch-Orthodoxe Kerk heeft van het begin tot heden de Syrische of Suryoyo taal gebruikt in liturgie, riten en instellingen. Een meer dan 2000 jaar continue proces van overlevering door erudiete geleerden en standvastige gelovigen heeft er voor gezorgd dat deze gekwelde kerk de weerbarstigheid van de geschiedenis van het Midden-Oosten heeft doorstaan. Een kerk van martelaren. Een kerk waarvan omwille van het geloof in haar Heer Jezus Christus, ontelbare zonen en dochters op afschuwelijke en ongenadige wijze tot martelaar zijn gemaakt. Een kerk van gelovigen die eeuwen van schisma’s, vijandige keizers, vervolgingen, vreemde overheersing en genocide heeft doorstaan.
Met recht mogen haar gelovigen van wilskracht spreken. De voortdurende dreiging van een continue instabiele leefomgeving heeft de oudste christelijke boom niet kunnen doen sterven. Na de ontworteling van de christenen in het Osmaanse Rijk tijdens de genocide van 1915 vonden de verdrevenen uit Tur Abdin een nieuw thuis in Irak, Syrië en Libanon. In de tweede helft van de 20e eeuw schoot de Syrisch-Orthodoxe Kerk wortel in Europa, de Verenigde Staten van Amerika, Australië en Zuid-Amerika. Zo hebben in de laatste 40 jaar meer dan honderdenvijftigduizend Syrisch-Orthodoxe christenen uit Turkije, Syrië, Libanon en Irak zich in Europa gevestigd. In 1977 zijn er door de Heilige Synode van de Syrisch-Orthodoxe Kerk twee bisdommen gesticht: één voor de Scandinavische landen in Södertälje in Zweden en één voor Midden-Europa in Glane in Nederland. Inmiddels zijn dit er zes geworden. Aan het hoofd van het bisdom Nederland staat bisschop Mor Polycarpus Augin Aydin. De bisschop zetelt met zes monniken en vier nonnen in het Mor Efrem klooster in Glane, nabij Enschede. In Nederland wonen nu ongeveer 10.000 Syrisch-Orthodoxen waarvan de meeste in Twente, maar ook een deel in Amsterdam. Twente heeft zes Syrisch-Orthodoxe parochies en Amsterdam telt er twee. Elke parochie heeft haar eigen priester.